Filistin'de 799 şehidin cenazesinin nerede olduğu biliniyor ancak işgalciler teslim etmiyor

Filistin'de işgalcilerin şehitlerin cenazelerini teslim etmeyerek ailelerini yıllardır süren belirsizlik ve acıyla baş başa bıraktığı bildirildi.

Filistin Şehit Cenazelerini Geri Alma Ulusal Kampanyası ile Esir Kurumları, şehit cenazelerinin alıkonulmasına ilişkin ortak açıklamasını "Şehit Cenazelerini Geri Alma Ulusal Günü" öncesinde yayımladı.

Açıklamada, Filistinli kurumların kayıtlarına göre kimliği belirlenen ancak cenazeleri işgalciler tarafından alıkonulan 799 şehidin bulunduğu belirtildi.

Söz konusu şehitler arasında 256 kişinin "numaralı mezarlıklarda" tutulduğu, 99'unun esir olduğu, 81'inin 18 yaşından küçük çocuklardan ve 10'unun kadınlardan oluştuğu kaydedildi.

Açıklamada, son olarak Cenin'deki evinde infaz edilen ve ardından cenazesi alıkonulan Fethi Hazım'ın da listeye dahil edildiği bildirildi.

İşgalcilerin cenaze politikası onlarca yıldır sürüyor

Filistinli kurumlar, şehit cenazelerinin alıkonulmasının münferit olaylarla sınırlı olmadığını, onlarca yıldır uygulanan sistematik bir politika olduğunu vurguladı.

Açıklamada, 1967'den bu yana binlerce Filistinlinin ailelerine bilgi verilmeden "numaralı mezarlıklar" olarak bilinen gizli alanlara defnedildiği belirtildi.

Politikanın özellikle 2015'ten itibaren yeniden ve daha kapsamlı şekilde uygulanmaya başlandığı, işgal yönetiminin cenazelerin alıkonulmasına ilişkin askeri emirler, yasalar ve yargı kararlarından yararlandığı aktarıldı.

Filistinli kurumlar, bu uygulamanın şehitlerin ölümünden sonra da aileleri üzerinde baskı kurmak ve cenazeleri bir pazarlık unsuru olarak kullanmak amacı taşıdığını belirtti.

Gazze'den teslim edilen 930 cenaze için bağımsız soruşturma çağrısı

Açıklamada, Gazze'deki saldırılarda şehit edilen ve daha sonra teslim edilen 930 cenazeye de dikkat çekildi.

Filistin Şehit Cenazelerini Geri Alma Ulusal Kampanyası, söz konusu cenazelerin alıkonulma ve teslim edilme koşullarının araştırılmasını istedi. Cenazelere yönelik muamele sırasında ölülerin dokunulmazlığı ve onurunu ihlal eden uygulamalar yapılıp yapılmadığının ortaya çıkarılması talep edildi.

Cenazelerden organ çalındığına ilişkin iddiaların da araştırılması gerektiği belirtilerek, delillere ve ilgili tıbbi ve adli kayıtlara erişimin güvence altına alınacağı bağımsız ve şeffaf bir soruşturma yürütülmesi çağrısında bulunuldu.

Aileler "askıda yas" yaşıyor

Filistinli kurumlar, cenazelerin teslim edilmemesinin aileler açısından uzun süreli bir kayıp ve belirsizlik hali oluşturduğunu belirtti.

Açıklamada, ailelerin çocuklarını son kez görme, cenaze namazlarını kılma ve dini geleneklere uygun şekilde defnetme imkanından mahrum bırakıldığı, bu nedenle "askıda yas" olarak nitelendirilebilecek bir süreç yaşadığı ifade edildi.

Bazı cenazelerin dondurulmuş halde veya ağır yaralanma ve tahribat izleriyle teslim edilmesinin de ailelerin yaşadığı travmayı daha da artırdığı kaydedildi.

Filistinli kurumlar, cenazelerin alıkonulmasının yalnızca şehitleri değil, ailelerini de etkileyen bir uygulama olduğunu ve kaybın ardından doğal yas sürecinin tamamlanmasını engellediğini vurguladı.

"Her cenaze, kapanmamış bir dosya anlamına geliyor"

Açıklamada, şehit cenazelerinin ve kayıp kişilerin akıbetlerinin gizli tutulmasının insan onurunu ihlal ettiği belirtilerek, ölülerin onuruna uygun muamele görmesi ve ailelerin yakınlarının akıbetini öğrenme hakkının güvence altına alınması gerektiği ifade edildi.

Özellikle Gazze'de binlerce kişinin kayıp olması ve çok sayıda cenazenin alıkonulmasının, uluslararası topluma daha fazla sorumluluk yüklediği kaydedildi.

Filistinli kurumlar, tüm kayıpların akıbetinin ortaya çıkarılması, kimliklerinin belirlenmesi, cenazelerin nerede tutulduğunun açıklanması ve ailelerine teslim edilmesi için bağımsız mekanizmaların oluşturulmasını istedi.

Açıklamada "Her cenaze, kapanmamış bir dosya anlamına geliyor." denilerek, şehit cenazelerinin ailelerine teslim edilmesinin yalnızca insani bir talep değil, hakikat, adalet ve insan onuruyla ilgili bir mesele olduğu vurgulandı.

Filistin Şehit Cenazelerini Geri Alma Ulusal Kampanyası ve Esir Kurumları, cenazelerin alıkonulması politikasına son verilmesi, kayıpların akıbetinin derhal açıklanması, cenazelerin kimliklerinin belirlenmesi ve ailelerine teslim edilmesi çağrısında bulundu.

Kurumlar ayrıca cenazelerin ölüm, alıkonulma ve teslim edilme koşullarına ilişkin bağımsız soruşturmalar yürütülmesini ve cenazelerin dokunulmazlığının ihlal edildiğine ilişkin tüm iddiaların araştırılmasını istedi.