Fitre nasıl verilmeli? Vaiz Karanfil merak edilenleri açıkladı

Ramazan’ın son 10 gününe girilmesiyle birlikte Müslümanların yerine getirdiği önemli ibadetlerden biri olan fitre konusunda vatandaşların aklındaki sorular da artıyor. Medrese âlimi ve vaiz Mehmet Fatih Karanfil, fitre verilirken dikkat edilmesi gereken hususlara değinerek özellikle kimler için fitre çıkarılacağı, fitrenin hangi durumlarda verilmesi gerektiği ve bu ibadetin ne zamana kadar yerine getirilmesi gerektiğine ilişkin önemli bilgiler paylaştı.

Karanfil, fitre verirken önce kimden başlanacağı konusunda, Peygamber Efendimiz’in “İlk önce kendi nefsinden başla” buyurduğunu hatırlattı. “Kişi önce kendi fitresini çıkarır. Daha sonra eşinin, küçük çocuklarının, anne ve babasının ve muhtaç olan büyük çocuklarının fitresini çıkarır. Ancak bu sıraya riayet edilmemesi durumunda da bir sakınca yoktur.” dedi.

Ergenlik çağına ulaşan çocuklar için izin şart

Ergenlik çağına ulaşan çocuklar için fitre konusunda izin alınması gerektiğine dikkat çeken Karanfil, “Ergenlik çağına ulaşmış kız ve erkek çocuklardan mutlaka izin alınmalıdır. Onlardan izin alınmadan fitre çıkarılması doğru olmaz.” ifadelerini kullandı.

Anne karnındaki çocuk için fitre

Anne karnındaki çocuk için fitre verilip verilmeyeceğini de açıklayan Karanfil, “Hazreti Osman döneminde hamile kadınların karnındaki bebekler için fitre çıkarılması tavsiye edilmiştir. Hanbeli Mezhebinde bu uygulama sünnet kabul edilir. Eğer çocuğun ismi konulmuşsa fitrenin o isim üzerinden çıkarılabilir. Niyet ederken ‘Bu fitre falancanın cenininin fitresidir’ denilebilir.” dedi.

Fitre verirken niyet

Fitre verirken niyetin önemine değinen Karanfil, “Allah rızası için bu seneki bedenimin zekâtı olan, başımın sadakası olan fitremi vermeye niyet ettim.” örneğini verdi.

Fitre başka yere gönderilebilir mi?

Mezheplere göre fitrenin verileceği yer hakkında da açıklama yapan Karanfil, Şafii Mezhebine göre fitrenin başka bir yere gönderilmemesi gerektiğini belirtti. “Kişi nerede yaşıyor ve iftarını nerede yapıyorsa fitresini de orada vermelidir.” dedi. Hanefi Mezhebine göre ise fitre başka bir yere gönderilecekse orada ilim ehli bir kimse, bir akraba veya daha muhtaç bir kişi bulunmalıdır. Böyle bir durum yoksa fitre bulunduğu yerde verilmelidir.

Fitrenin birden fazla kişiye dağıtılması

Karanfil, bir torba içinde birden fazla kişinin fitresi bulunabileceğini ve her biri için ayrı ayrı niyet gerekmediğini söyledi. “Torbadaki fitrelerin tamamı için toplu olarak niyet etmek yeterlidir. Bir kişinin fitresi birkaç kişiye verilebilir, birkaç kişinin fitresi de tek bir kişiye verilebilir.” dedi.

Fitre ne zamana kadar verilmeli?

Fitrenin verilme zamanı hakkında da açıklama yapan Karanfil, hem Şafii hem de Hanefi Mezhebine göre bayram namazından sonra fitre vermenin caiz olduğunu söyledi. “Bayram namazından önce fitre vermek sünnettir. Bayram akşamı fitre vacip olur. Bayram namazından sonrasını bırakmak mekruh, ertesi gününe bırakmak ise haramdır.” dedi.

Kimler için fitre gerekmez?

Fitrenin kimler için gerekmediğini açıklayan Karanfil, “Fitre vacip olması için kişinin hem Ramazan ayını hem de Şevval ayının ilk gecesini görmüş olması gerekir. Ramazan ayında yaşamış ancak bayram akşamına yetişmeden vefat eden kişi için fitre gerekmez. Aynı şekilde son gün akşam ezanından sonra dünyaya gelen çocuk için de fitre verilmez.” ifadelerini kullandı.

Bayramı başka yerde geçirmek fitreyi etkiler mi?

Bayramı başka yerde geçirmek fitreyi etkiler mi sorusuna Karanfil, “İmam Remli’ye göre yeniden fitre verilmesine gerek yoktur. İbn Hacer el-Heytemi’ye göre tekrar fitre verilmelidir. Bu iki görüşten biriyle amel edilebilir.” yanıtını verdi.

Çocuklara ibadetleri öğretmek

Karanfil, fitre ibadetinin eğitim yönüne de değinerek, “Gençlerimizi ve çocuklarımızı fitre verirken yanımıza götürelim. Bu ibadete onları da ortak edelim. Hz. İbrahim, Kâbe’yi inşa ederken Hz. İsmail ile birlikte çalıştı. İbadetler nesilden nesile aktarılmalıdır. Bir gün vefat ettiğimizde çocuklarımıza bu ibadetleri öğretmemişsek onlar da bu ibadetleri yapmayacaktır. Yapabildiğimiz fitreleri ve sadakaları Allah kabul eylesin.” dedi.