Japonya'da ayılar insanlara saldırınca 14 binden fazlası itlaf edildi

Japonya'da son yıllarda giderek büyüyen insan-ayı çatışması, yaban hayatına yönelik en kapsamlı müdahalelerden birine dönüştü. Hükümetin verilerine göre 2025 yılında 14 binden fazla ayı yakalanarak öldürüldü. Bu sayı bir önceki yıla göre yaklaşık üç kat artarken, ayıların yerleşim yerlerine indiği ihbarların sayısı da 50 bini aştı.

Artan saldırılar nedeniyle Japonya'da geçen yıl 13 kişi hayatını kaybetti, 225 kişi yaralandı. Böylece ayı saldırılarındaki can kaybı ülke tarihindeki en yüksek seviyeye çıktı. 2026 mali yılının başlamasından sonra da saldırılar devam etti; haziran sonu itibarıyla en az 5 kişinin ayı saldırılarında öldüğü bildirildi.

Ayılar artık kent merkezlerinde

Kriz yalnızca kırsal bölgelerle sınırlı kalmıyor. Ayılar son dönemde evlere, okullara, fabrikalara, alışveriş alanlarına ve kent merkezlerine kadar inmeye başladı.

Tochigi eyaletindeki Utsunomiya kentinde bir ayının günlerce sokaklarda dolaşması üzerine kentteki 94 ilkokul ve ortaokulun tamamı geçici olarak kapatıldı. Ayı ancak uyuşturucu iğnesiyle etkisiz hale getirilerek yakalanabildi.

Fukushima'da ise bir ayı iki fabrika ve bir yerleşim bölgesinde 4 kişiye saldırdı. Iwate'de bir aile evinin mutfağında ayıyla karşılaştı, hayvan buzdolabını açarak yiyecekleri dağıttıktan sonra evden çıktı.

14 binden fazla ayı öldürüldü ama saldırılar sürüyor

Japonya'nın ayı popülasyonunu kontrol etmek amacıyla yürüttüğü itlaf operasyonları son mali yılda rekor seviyeye ulaştı. Yakalanıp öldürülen ayı sayısı 14 bin 720'ye çıkarken, bazı kaynaklarda yalnızca itlaf edilen ayı sayısının 14 bin 601 olduğu belirtildi.

Buna rağmen ayı saldırıları sona ermedi. Japonya Çevre Bakanlığı, ayı ihbarlarının 50 bin 776 ile kayıtların tutulmaya başlandığı 2009'dan bu yana en yüksek seviyeye ulaştığını açıkladı. Bu rakam, 2023 mali yılındaki önceki rekorun iki katından fazla.

Bu tablo, yalnızca ayıları öldürmeye dayalı yöntemin insanlarla yaban hayatı arasındaki çatışmayı kalıcı olarak ortadan kaldırmadığı yönündeki tartışmaları güçlendirdi.

Hükümet bu kez avcıları desteklemeye hazırlanıyor

Artan saldırılar karşısında Japonya Çevre Bakanlığı, ayı avlayan kişilerin sayısını artırmak için yeni teşvikler üzerinde çalışıyor.

Bakanlık, yerleşim bölgelerinde acil itlaf uygulamalarına katılan avcıların av vergisinden muaf tutulmasını planlıyor. Hükümetin 2027 mali yılı bütçesinde bu uygulama için kaynak talep etmesi bekleniyor.

Japonya'nın karşı karşıya olduğu bir diğer sorun ise yaşlanan ve sayıları azalan avcı nüfusu. Yetkililer, ayı popülasyonunun kontrol altında tutulabilmesi için daha fazla avcıya ihtiyaç duyuyor.

Ayıları korkutmak için robot kurtlar bile kullanılıyor

Japonya'da ayı sorununa karşı yalnızca silah ve tuzaklara başvurulmuyor. Bazı bölgelerde ayıları insan yerleşimlerinden uzaklaştırmak amacıyla robot kurtlar kullanılmaya başlandı.

Kırmızı ışık saçan, uluma ve hırlama sesleri çıkaran "Monster Wolf" adlı robotlara yönelik talep, saldırıların artmasıyla birlikte ciddi biçimde yükseldi.

Üretici firma, 2026 yılında gelen siparişlerin önceki yıllara göre hızla arttığını ve müşterilerin aylarca beklemek zorunda kaldığını açıkladı.

Sorunun arkasında doğa ve kırsal nüfus kaybı var

Uzmanlar, ayıların kentlere yönelmesinin tek nedeninin hayvan sayısındaki artış olmadığını belirtiyor. İklim değişikliği nedeniyle ayıların temel besin kaynaklarından olan meşe palamudu gibi orman ürünlerinin azalması, hayvanları yiyecek aramak için insan yerleşimlerine itiyor.

Bunun yanında Japonya'nın kırsal kesimlerinde nüfusun azalması ve terk edilmiş ev, bahçe ve tarım alanlarının çoğalması da ayıların yerleşimlere yaklaşmasını kolaylaştırıyor. Uzmanlar, yaşanan krizin yalnızca itlafla değil, yaban hayatı yönetimi, kırsal alanların yeniden düzenlenmesi ve ayıları yerleşimlerden uzak tutacak caydırıcı yöntemlerle ele alınması gerektiğine dikkat çekiyor.